Tematy matury ustnej


1.    Radość i uroda życia w wybranych utworach literackich. Omów zagadnienie, analizując wybrane utwory literackie.
2.    Konflikt pokoleń, jego przyczyny i skutki. Omów problem, analizując wybrane utwory literackie.
3.    Biografia jako klucz do odczytania twórczości pisarza. Omów, analizując celowo dobrane utwory.
4.    Przedstaw wizerunki Rosjan w literaturze polskiej, interpretując wybrane utwory literackie.
5.    Artysta jako bohater literacki. Omów, analizując wybrane utwory.
6.    Różne ujęcia literackie rewolucji i ich funkcje. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych utworów.
7.    Ludzie rozsądni i ludzie szaleni. Porównaj kreacje literackie kilku takich bohaterów, analizując wybrane utwory literackie.
8.    Rola mistrza w rozwoju duchowym człowieka. Omów, analizując wybrane utwory literackie.
9.    „Żony modne” w literaturze. Omów kreacje takich bohaterek, analizując wybrane utwory literackie.
10.    Funkcjonowanie tradycji homeryckiej w literaturze polskiej. Omów zagadnienie, interpretując wybrane dzieła literackie.
11.    Przedstaw żywotność motywów mitologicznych w literaturze, interpretując wybrane utwory literackie.
12.    Motywy arkadyjskie w literaturze różnych epok. Omów zagadnienie, interpretując wybrane utwory literackie.
13.    Interpretując wybrane utwory literackie, przedstaw rolę lektur w kształtowaniu charakterów postaci literackich.
14.    Fantastyka w literaturze romantyzmu i Młodej Polski. Omów jej rolę, analizując wybrane utwory literackie.
15.    Funkcjonowanie motywów biblijnych i mitologicznych w poezji i prozie. Omów, analizując celowo dobrane utwory literackie.
16.    Ideały młodości a kariera i sukces życiowy. Omów problem na przykładzie wybranych dzieł literackich.
17.    Pamiętnik w dziele literackim. Przedstaw jego rolę, interpretując wybrane utwory literackie.
18.    Problemy okresu dorastania człowieka. Przedstaw je, odwołując się do wybranych utworów literackich.
19.    Młodopolski dramat symboliczny a dramat romantyczny. Omów, analizując wybrane teksty.
20.    Etos chłopa w literaturze. Omów zagadnienie, interpretując wybrane utwory z różnych epok.
21.    Świat polskich symboli literackich w wybranych dziełach pisarzy XIX i XX wieku. Omów zagadnienie, analizując wybrane teksty.
22.    Motyw tułacza, wygnańca i emigranta w literaturze polskiej. Omów, analizując wybrane dzieła literackie.
23.    Motyw żołnierza – tułacza, żołnierza – powstańca w literaturze polskiej. Przedstaw, interpretując wybrane dzieła literackie.
24.    Doświadczenia wojenne sprawdzianem godności ludzkiej. Omów, analizując wybrane utwory literackie różnych epok.
25.    Krajobraz jako motyw literacki – omów jego funkcjonowanie w twórczości pisarzy różnych epok.
26.    Analizując wybrane teksty prozatorskie, określ cechy i funkcje behawiorystycznego sposobu przedstawiania bohatera literackiego.
27.    Dramat niespełnienia ludzkich marzeń przedstawiony w literaturze. Określ jego przyczyny i konsekwencje, analizując wybrane utwory pozytywizmu.
28.    Między obsesją śmierci a przemilczaniem jej obecności. Porównaj sposoby mówienia o śmierci w literaturze różnych epok, analizując wybrane dzieła.
29.    Analizując wybrane teksty literackie, omów sposób kreowania „kraju lat dziecinnych” w literaturze różnych epok,
30.    Franciszkańska idea miłości bliźniego. W jaki sposób zaistniała w literaturze późniejszych epok? Omów zagadnienie, analizując wybrane teksty literackie.
31.    Etos rycerza średniowiecznego w literaturze następnych epok. Omów, analizując wybrane dzieła literackie.
32.    Interpretując wybrane teksty literackie, przedstaw funkcjonowanie motywu non omnis moriar w literaturze polskiej.
33.    Motywy biblijne i mitologiczne w poezji współczesnej. Omów zagadnienie, interpretując wybrane teksty.
34.    Wizja, sen, proroctwo w literaturze. Omów, analizując wybrane utwory literackie.
35.    Pejzaż miejski w literaturze. Określ jego charakter i rolę, analizując wybrane utwory literackie.
36.    Literackie obrazy zniewolenia człowieka w systemie totalitarnym. Omów zagadnienie, analizując wybrane utwory literackie.
37.    Różne postawy wobec zagrożenia. Omów zagadnienie, analizując utwory z literatury polskiej i obcej.
38.    Sposoby ukazywania bohaterskiej śmierci w literaturze. Scharakteryzuj je na przykładzie wybranych utworów powstałych w dwóch epokach literackich.
39.    Historia w literaturze. Omów, analizując celowo dobrane utwory.
40.    Tytuł, motto, scena finałowa jako klucze do interpretacji dzieła. Omów, analizując wybrane utwory literackie.
41.    Od Karusi do Jacka Soplicy. Analizując wybrane utwory, przedstaw ewolucję Mickiewiczowskiego bohatera.
42.    Literatura o mędrcach i mądrości. Porównaj sposób postrzegania tego motywu, analizując wybrane utwory literackie.
43.    Kostium, maska, przebranie. Omów zagadnienie, analizując wybrane utwory literackie ukazujące bohaterów ukrywających swoją tożsamość.
44.    Kulinaria w literaturze. Omów zagadnienie, analizując wybrane utwory literackie.
45.    Dramat pokolenia Kolumbów. Omów, analizując wybrane teksty poetyckie i prozatorskie.
46.    Przedstaw różne ujęcia motywu miłości, analizując wybrane dzieła literackie.
47.    Odwołując się do wybranych utworów pozytywizmu, przedstaw różne sposoby przekazywania prawdy historycznej w literaturze tej epoki.
48.    Sposób kreowania świata w twórczości przedstawicieli nurtu fantasy. Omów, analizując wybrane utwory literackie.
49.    Porównaj kreacje ojców w literaturze, analizując celowo dobrane utwory literackie.
50.    Różne rodzaje buntu. Omów, analizując wybrane teksty literackie.
51.    Kreacja postaci buntownika w literaturze romantycznej. Omów, analizując wybrane utwory literatury polskiej i obcej.
52.    Różne sposoby funkcjonowania motywu zbrodni i kary w literaturze. Omów zagadnienie, analizując wybrane dzieła literackie.
53.    O czym śnili bohaterowie literaccy? Porównaj i zinterpretuj sny w wybranych utworach.
54.    Różne wizje przyszłości zawarte w literaturze fantastycznonaukowej. Scharakteryzuj je, analizując wybrane powieści.
55.    Ubiór jako sposób na wyrażanie siebie. Omów, analizując wybrane literackie opisy.
56.    Scharakteryzuj kilku bohaterów szlachetnych, którzy ponieśli klęskę. Omów przyczyny i skutki ich postępowania, analizując wybrane dzieła literackie.
57.    Scharakteryzuj portrety matek w literaturze. Omów motyw, analizując celowo dobrane utwory literackie.
58.    Scharakteryzuj sposób ukazania postaci Żyda w literaturze, analizując wybrane utwory.

1.    Obrazy walki, sceny batalistyczne w literaturze, sztuce i filmie. Omów różne sposoby realizacji i typowe ich ujęcia na wybranych przykładach.
2.    Motyw gór w literaturze i sztukach plastycznych. Omów, analizując wybrane dzieła.
3.    Różnorodne ujęcia motywu pożegnania w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Przedstaw, interpretując wybrane dzieła.
4.    Motyw pasji w literaturze i sztuce. Dokonaj analizy wybranych dzieł.
5.    Różne ujęcia motywu Sądu Ostatecznego w literaturze i sztuce. Omów, analizując wybrane dzieła.
6.    Jak mówić o Holokauście? Porównaj środki wyrazu literatury i filmu oraz określ ich funkcje, analizując wybrane dzieła.
7.    „Trylogia” Henryka Sienkiewicza w wizji reżyserskiej Jerzego Hoffmana. Dokonaj oceny adaptacji dzieła literackiego.
8.    Symbol jako środek wyrazu w poezji i malarstwie. Porównaj sposoby jego wykorzystania, analizując wybrane dzieła.
9.    Artystyczne interpretacje historii w literaturze i malarstwie. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł Henryka Sienkiewicza i Jana Matejki.
10.    Brzydota jako kategoria estetyczna. Przedstaw temat, analizując wybrane dzieła literackie i malarskie.
11.    Wielka literatura jako źródło inspiracji dla dzieł malarskich i rzeźbiarskich. Omów, analizując wybrane dzieła.
12.    Obrazy natury w malarstwie i literaturze. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł.
13.    Rewolucja – idee i rzeczywistość. Omów, analizując znane Ci utwory literackie, malarskie i muzyczne.
14.    Przedstaw i porównaj obraz Warszawy, analizując malarstwo Canaletta i „Lalkę” Bolesława Prusa.
15.    Jak się buduje nastrój grozy? Porównaj zabiegi artystyczne wykorzystywane przez literaturę i film.
16.    Realizm w powieści i malarstwie XIX wieku. Omów, analizując wybrane dzieła.
17.    Interpretując wybrane dzieła, porównaj literackie i malarskie sposoby tworzenia wizji apokaliptycznych.
18.    Porównaj portrety ludzi pracy w literaturze i malarstwie XIX wieku. Omów, analizując wybrane dzieła.
19.    „Pan Tadeusz” a sztuka ilustracji eposu Adama Mickiewicza. Omów zagadnienie, analizując dzieła.
20.    „Makbet” W. Szekspira na scenie i na ekranie. Omów zagadnienie interpretując wybrane inscenizacje i adaptacje filmowe.
21.    Motywy powstańcze w literaturze i malarstwie. Omów, analizując wybrane utwory.
22.    Postacie Żydów w polskiej literaturze i malarstwie. Omów, analizując wybrane dzieła.
23.    Powaga i śmiech w literaturze i sztuce średniowiecznej. Omów zagadnienie, analizując wybrane dzieła.
24.    Omów postawy człowieka wobec totalitaryzmu w literaturze i filmie. Zanalizuj wybrane dzieła.
25.    Motyw powstania styczniowego na obrazach Grottgera i w utworach literackich. Omów, analizując wybrane dzieła.
26.    Wieś w powieści W. S. Reymonta i na obrazach J. Chełmońskiego. Przedstaw podobieństwa i różnice, posługując się wybranymi fragmentami literatury i dziełami malarskimi.
27.    Motyw matki cierpiącej. Omów zagadnienie, analizując wybrane dzieła w literaturze i innych tekstach kultury.

1.    Rola tytułu i motta w utworze literackim. Omów na wybranych przykładach.
2.    Przedstaw fenomen języka reklamy, analizując wybrane przykłady.
3.    Język przemówień. Omów zagadnienie, analizując zebrany materiał językowy z epoki renesansu, baroku i oświecenia.
4.    Rola neologizmów w poetyckim obrazie świata. Omów zagadnienie, analizując wybrane teksty poetyckie.
5.    Funkcja gwary w literaturze młodopolskiej. Omów, analizując wybrane utwory literackie.
6.    Mowa potoczna jako tworzywo literackie. Omów, analizując wybrany materiał językowy.
7.    Scharakteryzuj współczesny język uczniowski, analizując zgromadzony materiał językowy.
8.    Język współczesnych przemówień sejmowych. Omów, analizując zebrany materiał.
9.    Omów komizm słowny i sposoby jego realizacji w wybranych utworach różnych autorów i epok.
10.    Dlaczego niektóre wyrazy obce stają się modne? Omów problem i oceń zasadność najnowszych zapożyczeń w polszczyźnie, analizując wybrane przykłady.
11.    Określ rolę nazwisk „znaczących”, analizując wybrane przykłady z utworów literackich.
12.    Sposoby indywidualizacji języka postaci literackich. Omów, analizując wybrany materiał językowy.
13.    Parodia jako sposób stylizacji. Omów, analizując wybrane utwory literackie.
14.    Scharakteryzuj język poezji barokowej, analizując wybrane teksty z tej epoki.
15.    Rola przysłów i porzekadeł w powieści „Chłopi” Władysława Reymonta. Omów, analizując wybrane przykłady.
16.    Jak pisano o wojnie? Porównaj językowe środki wyrazu i określ celowość ich użycia, analizując wybrane dzieła literackie.
17.    Przedstaw funkcje tekstu w muzyce młodzieżowej, analizując wybrany materiał.
18.    Wpływ języka angielskiego na współczesną polszczyznę. Omów, analizując wybrany materiał językowy.
19.    Stylizacja jednym ze sposobów kreowania świata. Omów rodzaje stylizacji w trzech wybranych utworach literackich.
20.    Język prasy. Analizując konkretne przykłady, omów różne odmiany stylu publicystycznego.
21.    Tak mówią znani Polacy. Zanalizuj język, jakim współcześnie posługują się przedstawiciele świata polityki, kultury lub sportu.